Η εκπαιδευτική ρομποτική για παιδιά χρησιμοποιεί κυρίως πακέτα LEGO Education, το micro:bit και, στις μεγαλύτερες ηλικίες, την Python. Το RoboSociety, εργαστήριο εκπαιδευτικής ρομποτικής για παιδιά στην Αθήνα, δίνει στο κάθε παιδί το υλικό που ταιριάζει στην ηλικία του.
Παρακάτω δείτε τι είναι το κάθε εργαλείο, τι μαθαίνει το παιδί με αυτό και σε ποια ηλικία το συναντά. Για μια γενική εικόνα, δείτε και τα οφέλη της εκπαιδευτικής ρομποτικής για τα παιδιά.
Με λίγα λόγια
- Τα πιο μικρά παιδιά ξεκινούν με κατασκευές στα χέρια, χωρίς οθόνη.
- Ο πυρήνας είναι τα πακέτα LEGO Education: το WeDo 2.0 και αργότερα το SPIKE Prime.
- Το micro:bit φέρνει τα παιδιά κοντά στα ηλεκτρονικά.
- Από τα μπλοκ εντολών, οι έφηβοι περνούν στον κώδικα με Python.
Οι πρώτες κατασκευές: χωρίς οθόνη
Τα πιο μικρά παιδιά ξεκινούν χωρίς οθόνη, με κατασκευές που πιάνουν στα χέρια τους. Στην προσχολική ηλικία δουλεύουν με τουβλάκια LEGO DUPLO και με επιδαπέδια ρομπότ, δίνοντας τις πρώτες τους απλές εντολές πριν ακόμα διαβάζουν άνετα.
Ο στόχος εδώ δεν είναι ο προγραμματισμός. Είναι να δοκιμάσει το παιδί μια ιδέα με τα χέρια του και να δει τι κάνει.
LEGO Education: WeDo 2.0 και SPIKE Prime
Ο πυρήνας του εξοπλισμού στην εκπαιδευτική ρομποτική για παιδιά είναι τα πακέτα LEGO Education. Με το WeDo 2.0, τα παιδιά του δημοτικού κατασκευάζουν το πρώτο τους ρομπότ και το προγραμματίζουν με μπλοκ εντολών, σέρνοντας έτοιμα κομμάτια αντί να γράφουν κώδικα.
Το πρώτο ρομπότ μπορεί να είναι κάτι απλό: ένα αυτοκινητάκι που προχωράει και σταματάει με μια εντολή. Ακόμα κι εκεί, το παιδί μαθαίνει τη σειρά των βημάτων και τη σχέση αιτίας και αποτελέσματος, γιατί αν αλλάξει την εντολή, αλλάζει και η κίνηση.
Καθώς μεγαλώνουν, περνούν στο SPIKE Prime, που προσθέτει αισθητήρες και κινητήρες. Το ρομπότ πλέον αντιλαμβάνεται το περιβάλλον του και αντιδρά. Σύμφωνα με τη LEGO Education, το WeDo 2.0 απευθύνεται σε μαθητές του δημοτικού, ενώ το SPIKE Prime σε μαθητές από 10 ετών. Στο RoboSociety, τα παιδιά δουλεύουν με αυτά τα πακέτα ανά βαθμίδα.
micro:bit: τα πρώτα ηλεκτρονικά
Το micro:bit είναι μια μικρή προγραμματιζόμενη πλακέτα που φέρνει τα παιδιά κοντά στα ηλεκτρονικά. Έχει πάνω του φωτάκια, κουμπιά και αισθητήρες, και τα παιδιά το προγραμματίζουν ώστε να ανάβει, να μετράει ή να αντιδρά στην κίνηση.
Σύμφωνα με το micro:bit Educational Foundation, σχεδιάστηκε για να εισάγει παιδιά στον προγραμματισμό και στα ηλεκτρονικά με απλό τρόπο. Είναι μια γέφυρα ανάμεσα στην κατασκευή με LEGO και στον καθαρό προγραμματισμό.
Διαβάστε αναλυτικά τι είναι το micro:bit, τι έχει πάνω του και τι φτιάχνει ένα παιδί με αυτό.
Από τα μπλοκ εντολών στην Python
Καθώς το παιδί μεγαλώνει, περνάει από τα μπλοκ εντολών στον πραγματικό κώδικα. Στην αρχή δίνει εντολές σέρνοντας έτοιμα μπλοκ· αργότερα γράφει το ίδιο τον κώδικα, γράμμα γράμμα.
Από τη Γ΄ Δημοτικού, τα παιδιά στο RoboSociety προγραμματίζουν με το Scratch, μια γλώσσα με μπλοκ εντολών σχεδιασμένη για παιδιά. Μέσα από το Scratch δίνουν εντολές στο ρομπότ τους.
Οι έφηβοι στο RoboSociety προγραμματίζουν σε Python, μία από τις πιο διαδεδομένες γλώσσες, και φτιάχνουν πιο σύνθετες κατασκευές που κρατούν εβδομάδες. Δείτε το τμήμα για εφήβους.
Ποιο υλικό σε ποια ηλικία;
Ο εξοπλισμός αλλάζει μαζί με το παιδί, από τα 3 έως τα 18. Στην προσχολική ηλικία είναι οι κατασκευές με τα χέρια και το LEGO DUPLO. Στο δημοτικό μπαίνουν το WeDo 2.0 και το micro:bit. Στο γυμνάσιο και το λύκειο το SPIKE Prime και η Python.
Στο RoboSociety, εργαστήριο εκπαιδευτικής ρομποτικής για παιδιά, το παιδί μπαίνει σε τμήμα ανάλογα με την ηλικία και την εμπειρία του, και δουλεύει με το αντίστοιχο υλικό. Δείτε τα τμήματα ρομποτικής ανά ηλικία και τι χρησιμοποιεί το καθένα.
Ποιο STEM παιχνίδι για το σπίτι ταιριάζει σε κάθε ηλικία;
Ένα STEM παιχνίδι για το σπίτι ταιριάζει όταν ζητά από το παιδί όσα μπορεί να κάνει στην ηλικία του. Η ηλικία στη συσκευασία δείχνει από πότε μπορεί να το παίξει, και όχι απαραίτητα αν του ταιριάζει. Το RoboSociety δεν πουλάει παιχνίδια, οπότε εδώ θα βρείτε κριτήρια, όχι προϊόντα.
| Ηλικία | Τι παιχνίδι | Τι να προσέξετε |
|---|---|---|
| Κάτω από 3 ετών | Μεγάλα κομμάτια για κατασκευή, χωρίς μικρά εξαρτήματα | Την ένδειξη «Δεν είναι κατάλληλο για παιδιά κάτω των 36 μηνών» |
| 3 έως 5 ετών | Κατασκευές με τα χέρια και ρομποτάκια που προγραμματίζονται με κουμπιά, χωρίς οθόνη | Λίγη ώρα μπροστά σε οθόνη |
| 6 έως 9 ετών | Ρομποτάκια και πλακέτες που προγραμματίζονται με τουβλάκια κώδικα | Αν έχει επίπεδα και μεγαλώνει μαζί με το παιδί |
| 10 έως 12 ετών | Κιτ με αισθητήρες και μοτέρ, για μεγαλύτερες κατασκευές | Αν αφήνει χώρο για δικές του ιδέες ή δίνει μόνο οδηγίες βήμα βήμα |
| Από 13 ετών | Πλακέτες που προγραμματίζονται με κώδικα σε κείμενο, όπως η Python | Αν υπάρχουν έτοιμα έργα για να ξεκινήσει |
Η οδηγία της ΕΕ για την ασφάλεια των παιχνιδιών ζητά προειδοποίηση σε κάθε παιχνίδι που μπορεί να είναι επικίνδυνο για παιδιά κάτω των 36 μηνών, με σύντομη ένδειξη του κινδύνου, για παράδειγμα τα μικρά κομμάτια. Για τα παιδιά 2 έως 4 ετών, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συνιστά όχι πάνω από μία ώρα καθιστικής χρήσης οθόνης την ημέρα, και όσο λιγότερη, τόσο καλύτερα. Γι' αυτό στις μικρές ηλικίες ταιριάζει ο κώδικας χωρίς οθόνη.
Ένα παιχνίδι στο σπίτι δεν αντικαθιστά το μάθημα, ούτε το αντίθετο. Το παιχνίδι δίνει στο παιδί ελεύθερο χρόνο και τον δικό του ρυθμό. Το μάθημα δίνει έναν εκπαιδευτικό δίπλα στο παιδί, ομάδα και πρόοδο ανά επίπεδο.
Μια μελέτη του 2019 σε 131 παιδιά 3 έως 6 ετών (περιοδικό Comunicar) βρήκε ότι όσα έκαναν πρόγραμμα ρομποτικής προχώρησαν περισσότερο στις ακολουθίες εντολών και στη διόρθωση λαθών. Αν θέλετε δραστηριότητες χωρίς να αγοράσετε τίποτα, δείτε και τα πειράματα για παιδιά με υλικά της κουζίνας.
Συχνές ερωτήσεις
Πρέπει να αγοράσω εξοπλισμό για το παιδί μου;
Όχι. Ο εξοπλισμός είναι στον χώρο του εργαστηρίου. Το παιδί δουλεύει με τα πακέτα LEGO Education, το micro:bit και ό,τι χρειάζεται το τμήμα του, χωρίς να χρειάζεται να αγοράσετε κάτι.
Τι είναι το SPIKE Prime;
Είναι ένα πακέτο LEGO Education για μεγαλύτερα παιδιά, με αισθητήρες και κινητήρες. Το παιδί κατασκευάζει ρομπότ που αντιλαμβάνονται το περιβάλλον τους και το προγραμματίζει να αντιδρά.
Χρειάζεται υπολογιστή στο σπίτι;
Όχι για το μάθημα. Ο προγραμματισμός γίνεται στον χώρο, σε συσκευές του εργαστηρίου. Ένας υπολογιστής στο σπίτι βοηθάει αν το παιδί θέλει να εξασκηθεί, αλλά δεν είναι απαραίτητος.
Με τι ξεκινά ένα μικρό παιδί;
Με κατασκευές στα χέρια, χωρίς οθόνη. Στην προσχολική ηλικία τα παιδιά δουλεύουν με LEGO DUPLO και με επιδαπέδια ρομπότ.
Χρησιμοποιούν τα παιδιά τον ίδιο εξοπλισμό σε όλες τις ηλικίες;
Όχι. Στο RoboSociety, η εκπαιδευτική ρομποτική δουλεύεται με διαφορετικό υλικό σε κάθε βαθμίδα, από το LEGO DUPLO μέχρι την Python.


